Go to ...
RSS Feed

23/10/2017

Muzeum pod młotek – koniec polskiej kolekcji.


Sztandar Związku Powstańców Śląskich. Fot Hermann Historica.


Jakieś dwa miesiące temu z niemieckiego domu aukcyjnego Hermann Historica w Monachium otrzymałem ulotkę zapowiadającą najbliższą listopadową aukcję. Dom ten specjalizuje się głównie w sprzedaży broni i militariów ale w ofercie znajdują się również dzieła sztuki oraz rzemiosło artystyczne. Zwróciłem uwagę na kilka interesujących poloników, w tym niezwykle rzadki sztandar Związku Powstańców Śląskich oraz fragment zbroi husarskiej z XVII w. W nocie proweniencyjnej zaznaczono, że obiekty te pochodzą z prywatnego Polskiego Muzeum Historycznego w Muri w Szwajcarii – z kolekcji Zygmunta Stankiewicza.

Opublikowany właśnie pełny katalog aukcji potwierdza, niestety, to czego można się było domyślać – zbiory Polskiego Muzeum w Muri właśnie zostały wystawione na sprzedaż i wszystko na to wskazuje, że już wkrótce przestanie ono istnieć.
Twórca Muzeum, Zygmunt Stankiewicz urodził się w Białymstoku w 1914 r. Walczył w kampanii wrześniowej, później służył w 2. Dywizji Strzelców Pieszych z którą znalazł się w Szwajcarii i tam też został internowany. Po wojnie zamieszkał w Szwajcarii, w latach 1946-48 był dyrektorem Muzeum Polskiego w Rapperswilu, zawarł związek małżeński z córką bankiera Catherine von Ernst, założył także własną firmę, co umożiwiło mu realizowanie pasji kolekcjonerskich i artystycznych.
Muzeum otwarte zostało w 1984 r., w pomieszczeniach dawnego klasztoru zamku von Ernstów w Muri, z zamiarem „przekazania przyszłym pokoleniom Pola­ków prawdziwej historii Rzeczypospoli­tej”. Profil muzealnych zbiorów można określić mianem “skarbnicy narodowej”. Znajdowały się tam pamiątki historyczne, sztychy, mapy, numizmaty, militaria i oporządzenie wojskowe a także archiwalia rodzinne, fotografie, odnaczenia i dyplomy. Część zbiorów została zinwentaryzowana przez specjalistów z Muzeum Narodowego w Warszawie.

Polska zbroja husarska, XVII w. Hermann Historica GmbH.

Muzeum w Muri stało się znane w środowiskach emigracyjnych a także odwiedzali je przedstawieciele polskich władz państwowych: między innymi premier Hanna Suchocka, prezydent Aleksander Kwaśniewski, Władysław Bartoszewski, Leszek Moczulski oraz wielu rodaków z kraju i zagranicy. Jego twórca, Zygmunt Stankiewicz zmarł tragicznie 27 lutego 2010 roku.

Na aukcji w Monachium wystawiono kilkaset obiektów. Inwentarz sporządzony przez specjalistów z MNW liczy ich ponad tysiąc. Co się stało z pozostałymi? Może zainteresują się tym właściwe instytucje w kraju, autorowi, niestety pozozostaje tylko odnotować fakt, że właśnie przestaje istnieć część polskiego dziedzictwa kulturowego za granicą, świadectwo tradycji i aktywności polskiej emigracji w Szwajcarii, tym cenniejsze, że ufundowane pasją i działalnością publiczną jednego człowieka.

Mariusz Pilus

Źródła

Karina Chabowska, Polskie Dziedzictwo kulturowe w krajach europy zachodniej (9) Zbiory muzealne w Szwajcarii, w: Cenne, Bezcenne/Utracone Nr 4(61) październik-grudzień 2009.
http://www.wspolczesna.pl/magazyn/a/jak-chlopak-z-ul-wiejskiej-podbijal-swiat,10529578/
http://www.kworum.com.pl/art623,lekcja_patriotyzmu.htm

Tags: , ,

Inne artykuły z kategorii: Aktualności